«فقط یک فصل دیگه!» علی در حالی که ساعت از زمان خوابش گذشته بود، کتاب را محکم در دست گرفته بود و با هیجان به مادرش می‌گفت: «قول می‌دم بعدش بخوابم!» چند دقیقه بعد، وقتی مادر دوباره به اتاقش سر زد، دید که علی هنوز غرق ماجرای قهرمان داستان است. شاید این صحنه برای بسیاری از والدین آشنا باشد. کودکی که اگر کتاب مناسب خودش را پیدا کند، دیگر لازم نیست که برای کتاب خواندن او را تشویق کنید.
۹ سالگی یکی از دوره‌های جذاب برای ورود جدی‌تر به دنیای کتاب و داستان است. کودکان در این سن معمولاً داستان‌های طولانی‌تر و شخصیت‌های پیچیده‌تر را دنبال می‌کنند و از ماجراهای هیجان‌انگیز، طنز، معما و داستان‌های تخیلی لذت می‌برند. آنها دوست دارند بدانند که شخصیت‌ها چه تصمیمی می‌گیرند، چرا اتفاقی رخ داده و در ادامه چه چیزی منتظرشان است.
البته پیدا کردن کتابی که بتواند توجه یک کودک ۹ ساله را جلب کند، همیشه آسان نیست. کتاب خوب باید هم با سطح خواندن کودک هماهنگ باشد و هم آن‌قدر جذاب باشد که او را به ادامه مطالعه ترغیب کند.
در ادامه، ۵+ کتاب به‌یادماندنی برای کودکان ۹ ساله را معرفی می‌کنیم. این کتاب‌های مناسب برای کودکان دبستانی، ساعت‌ها او را سرگرم می‌کنند و او را بیشتر با لذت خواندن آشنا می‌کنند.
راهنمای انتخاب کتاب برای کودکان ۹ ساله
برای انتخاب کتاب مناسب برای کودک ۹ ساله، بهتر است کتابی را پیدا کنید که هم با سطح خواندن و درک مطلب کودک متناسب باشد و هم بتواند کنجکاوی و علاقه او را برانگیزد. در این سن، کودکان معمولاً از داستان‌های ماجراجویانه، طنز، فانتزی، معمایی و کتاب‌هایی درباره دوستی و روابط میان شخصیت‌ها استقبال می‌کنند.
موضوع مورد علاقه کودک را جدی بگیرید. هنگام خرید رمان، داستان‌های بلند و سایر کتاب‌ها اجازه دهید که در انتخاب کتاب نظر بدهد. حتی اگر انتخابش رمان‌های گرافیکی، مجموعه‌های چندجلدی یا کتاب‌های غیر داستانی باشد. همچنین بهتر است که کتاب‌هایی با شخصیت‌های جذاب، داستان پرکشش و فصل‌های نه‌چندان طولانی انتخاب کنید تا کودک بتواند با احساس موفقیت و لذت، مطالعه را ادامه دهد.
در ادامه تعدادی از داستان‌های بلند خواندنی برای کودکان ۹ساله را معرفی می‌کنیم.
کتاب ۳۰ روز با پیامبر (ص)
نویسنده: حسین فتاحی
اگر می‌خواهید کودک خود را با زندگی و سیره پیامبر اسلام (ص) آشنا کنید، ۳۰ روز با پیامبر (ص) انتخابی مناسب و خواندنی است. این کتاب نوشته حسین فتاحی است و انتشارات قدیانی آن را منتشر کرده است.
نویسنده با استفاده از زبانی ساده، روان و داستان‌گونه، بخش‌هایی از زندگی پیامبر (ص) را برای کودکان روایت می‌کند. به همین دلیل، مطالعه کتاب برای کودک خسته‌کننده یا دشوار نخواهد بود. یکی از ویژگی‌های قابل توجه این اثر، فاصله گرفتن از شیوه خشک و دانشنامه‌ایِ بسیاری از زندگی‌نامه‌هاست.
روایت داستانی کتاب، شخصیت‌ها و اتفاق‌ها را برای کودک ملموس‌تر می‌کند. بنابراین این کتاب را به گزینه‌ای مناسب برای بلندخوانی و هم‌خوانی والدین و کودکان تبدیل می‌کند.
بخشی از متن کتاب ۳۰ روز با پیامبر (ص)
«آمنه لبخندی زد و گفت: «وقتی بیدار شدم، دیدم بچه‌ام به دنیا آمده است و فرشته‌ها مشغول شستن او هستند. بله، فرشته‌ها بچه‌ام را شستند و او را لای این پارچهٔ عجیب و خوش‌بو پیچیدند و کنار من خواباندند. وقتی به بچه‌ام نگاه کردم، یاد عبدالله افتادم. چقدر شبیه پدرش بود! گریه‌ام گرفت. آهسته گفتم، عبدالله، کاش زنده بودی و پسرت را می‌دیدی! دوباره آن صدا را شنیدم که به من می‌گفت، ای آمنه تو آقا و سرور این مردم را به دنیا آورده‌ای. از شر حسودها به خدای یگانه پناه ببر و او را محمد صدا کن!»
کتاب خانواده آقای چرخشی
نویسنده: طاهره ایبد
خانواده‌ی آقای چرخشی داستانی طنز و خیال‌انگیز است که با یک اتفاق عجیب آغاز می‌شود: پدر خانواده ناگهان موهایش را از دست می‌دهد. اما ظاهراً این تنها تغییری نیست که در زندگی او رخ داده است! از آن به بعد، ذهن آقای چرخشی پر می‌شود از ایده‌های عجیب، خلاقانه و گاهی دردسرساز. ایده‌هایی که قرار است زندگی خانواده را هیجان‌انگیزتر کنند. اما همیشه هم نتیجه‌ای که انتظار می‌رود به دنبال ندارند.
این داستان با نگاهی بامزه و متفاوت، کودکان را وارد ماجراهایی غیرمنتظره می‌کند و آنها را با موقعیت‌هایی خنده‌دار و خیال‌پردازانه روبه‌رو می‌سازد. اگر به دنبال کتابی سرگرم‌کننده برای کودکان ۹ سال به بالا هستید که در کنار طنز، تخیل آنها را نیز به کار بیندازد، خانواده‌ی آقای چرخشی انتخاب جذابی است.
بخشی از متن کتاب خانواده آقای چرخشی
«ناگهان کله‌اش که مثل کف دست صافِ صاف شده بود و مثل نورافکن برق می‌زد، به خارش افتاد و خارید و خارید و بابام هی چرخید و چرخید و هی سرش را خاراند و خاراند تا کله‌اش مثل لبو شد. از آن به بعد هر وقت که کله‌ی بابام می‌خارید و او راه می‌رفت و می‌چرخید و کله‌اش را می‌خاراند، فکرِ بکری به ذهنش می‌رسید و بلافاصله مشغول می‌شد تا فکرش را عملی کند.»
مجموعه در جست و جوی دلتورا
نویسنده: امیلی رودا
در جست‌وجوی دلتورا مجموعه‌ای فانتزی و پرماجرا نوشته امیلی رودا، نویسنده استرالیایی، است. این مجموعه کتاب، خواننده را به سرزمینی خیالی و پر از موجودات عجیب، معماها و خطرهای غیرمنتظره می‌برد. داستان درباره سه همسفر است که برای نجات سرزمین دلتورا راهی سفری دشوار می‌شوند. آنها باید قطعات گمشده کمربند جادویی دلتورا را پیدا کنند و با خادمان «ارباب سایه‌ها» مبارزه کنند. در طول این سفر، شخصیت‌ها با چالش‌های مختلفی روبه‌رو می‌شوند و برای ادامه مسیر باید شجاعت، هوش و توانایی حل مسئله خود را به کار بگیرند.
این مجموعه در سه بخش و در مجموع شامل ۱۵ جلد منتشر شده است. هشت جلد نخست با عنوان «در جست‌وجوی دلتورا»، سه جلد بعدی با عنوان «سرزمین سایه‌های دلتورا» و چهار جلد پایانی با عنوان «اژدهایان دلتورا» منتشر شده‌اند. نخستین جلدهای این مجموعه در سال ۲۰۰۰ در استرالیا منتشر شدند. استقبال از آنها به‌قدری گسترده بود که کتاب‌ها در کشورهای مختلف به فروش رسیدند.
یکی از جذابیت‌های اصلی در جست‌وجوی دلتورا، ساختن یک دنیای فانتزی گسترده و پرجزئیات است. دنیایی که در آن هر سفر، با یک معما، موجود ناشناخته یا خطر تازه همراه است. داستان علاوه بر سرگرمی و ماجراجویی، مفاهیمی مانند شجاعت، دوستی، وفاداری، انتخاب و ایستادگی در برابر ظلم را نیز مطرح می‌کند.
به همین دلیل، این مجموعه انتخابی جذاب برای کودکانی است که به داستان‌های فانتزی و ماجراجویانه علاقه دارند و دوست دارند در قالب یک مجموعه چندجلدی، سفری طولانی و پرهیجان را دنبال کنند.
کتاب باغ مخفی
نویسنده: فرانسس هاجسن برنت
باغ مخفی یکی از رمان‌های کلاسیک و ماندگار ادبیات کودک و نوجوان است که فرانسیس هاجسن برنت آن را نوشته است. داستان درباره مری لنوکس، دختر ۱۰ساله‌ای است که پس از مرگ پدر و مادرش، از هند به انگلستان فرستاده می‌شود تا نزد عمویش زندگی کند. مری دختری لجباز، خودخواه و بداخلاق است. او به دلیل بی‌توجهی والدین و شیوه تربیت نامناسب، به کودکی منزوی تبدیل شده است. اما زندگی او پس از ورود به عمارت اسرارآمیز عمویش و پیدا کردن باغی پنهان، به‌تدریج تغییر می‌کند.
مری پس از شنیدن داستان باغی که سال‌هاست درهای آن بسته مانده، تصمیم می‌گیرد راز آن را کشف کند. او سرانجام باغ مخفی را پیدا می‌کند. با مراقبت از گیاهان و گذراندن وقت در طبیعت، تغییرات مهمی را در روحیه و رفتار خود تجربه می‌کند. در ادامه، مری با پسرعموی بیمار و گوشه‌گیرش نیز آشنا می‌شود و او را با خود به باغ می‌برد. حضور در طبیعت و دوستی میان این دو کودک، به‌تدریج زندگی و رفتار هر دو را دگرگون می‌کند. باغی هم که سال‌ها متروک و فراموش‌شده بود، دوباره جان می‌گیرد.
باغ مخفی داستانی درباره دوستی، طبیعت، امید، تغییر و قدرت ارتباط با دیگران است. این کتاب نشان می‌دهد که محیط اطراف و روابط انسانی تأثیر زیادی بر روحیه و رفتار کودکان می‌گذارد. فضای رازآلود عمارت، کشف باغ پنهان و ماجراهای مری، داستان را برای کودکان و نوجوانان جذاب می‌کند. در عین حال فرصت خوبی برای گفت‌وگو درباره احساساتی مانند تنهایی، خشم و امید فراهم می‌آورد.
کتاب یک جا برایم نگه دار!
نویسنده: سارا ویکس، گیتا واراداراجان
یه جا برام نگه دار داستانی خواندنی درباره مهاجرت، تفاوت‌های فرهنگی و تلاش یک کودک برای پیدا کردن جای خود در محیطی تازه است. این کتاب با روایت ماجرای کودکی هندی که به آمریکا مهاجرت می‌کند، به تجربه‌های او در مدرسه و چالش‌هایی می‌پردازد که به دلیل تفاوت‌های فرهنگی با آنها روبه‌رو می‌شود.
قرار گرفتن در میان آدم‌های جدید، آشنایی با سبک زندگی متفاوت و تلاش برای سازگار شدن با محیط تازه، شرایطی است که برای هر کودکی اضطراب‌آور و دشوار است. با این حال، داستان نشان می‌دهد که حتی در میان سختی‌ها و موقعیت‌های ناآشنا نیز می‌توان امید و نقطه‌ای روشن پیدا کرد.چیزی که به کودک کمک می‌کند با مشکلات روبه‌رو شود، اعتمادبه‌نفس بیشتری پیدا کند و به‌تدریج احساس تعلق و آرامش داشته باشد.
بخشی از متن کتاب یک جا برایم نگه دار!
«اینجا توی آمریکا اوضاع با هند خیلی فرق دارد. آپّا با قطار سر کار می‌رود. از آشپز هم دیگر خبری نیست؛ برای همین آمّا مجبور است خودش همهٔ وعده‌ها را آماده کند. خانهٔ جدیدمان از خانهٔ قدیمی‌مان خیلی کوچک‌تر است. طبقهٔ بالا فقط یک دست‌شویی دارد که من و پدربزرگ و مادربزرگم شریکی از آن استفاده می‌کنیم. خیلی اذیت نمی‌شوم، غیر از وقت‌هایی که پریپّا دوست دارد حمامش را طول بدهد و پریمّا شب‌ها دندان‌هایش را توی لیوان کنار روشویی می‌گذارد.»
کتاب اعجوبه
نویسنده: آر جی. پالاسیو
اعجوبه رمانی تأمل‌برانگیز درباره ظاهر، قضاوت دیگران و پذیرفتن تفاوت‌هاست. داستان درباره آگوست، پسری است که به دلیل یک جهش ژنتیکی، چهره‌ای متفاوت از دیگران دارد. همین تفاوت باعث شده که او بارها با نگاه‌ها و رفتارهای آزاردهنده روبه‌رو شود.
آگوست که سال‌ها در خانه درس خوانده، حالا در کلاس پنجم برای نخستین بار راهی مدرسه می‌شود. جایی که باید با چالش‌های تازه‌ای مانند نگاه همکلاسی‌ها، تمسخر و پیدا کردن دوست روبه‌رو شود. این داستان به شکلی صمیمی نشان می‌دهد که ظاهر افراد نمی‌تواند معیار مناسبی برای شناخت شخصیت آنها باشد. همچنین قضاوت‌های عجولانه تا چه اندازه می‌تواند زندگی دیگران را تحت تأثیر قرار دهد.
اعجوبه در کنار روایت داستانی جذاب و تأثیرگذار، کودکان را با مفاهیمی مانند همدلی، دوستی، پذیرش تفاوت‌ها و اعتمادبه‌نفس آشنا می‌کند. این کتاب یادآور می‌شود که هر فرد، فارغ از ظاهرش، شایسته احترام و داشتن جایگاهی در میان دیگران است.
بخشی از کتاب اعجوبه
«می‌دانم یک پسر ده ساله‌ی عادی نیستم. خب، البته کارهایم عادی ومعمولی‌اند. بستنی می‌خورم. دوچرخه سواری می‌کنم. توپ بازی می‌کنم و یک ایکس باکس دارم. ظاهرا این‌جورکارها باید از من بچه‌ای عادی بسازند؛ به‌خصوص که از نظر شخصیتی هم شبیه بچه‌های عادی هستم. باوجود این، می‌دانم که هیچ بچه‌ی عادی‌ای باعث نمی‌شود که سایر بچه‌های عادی توی زمین بازی، به محض دیدنش جیغ بکشند و فرار کنند. می‌دانم که هیچ بچه‌ی عادی‌ای، هرجا که پا می‌گذارد، سایر بچه‌های عادی چهارچشمی به او خیره نمی‌شوند.»
کتاب من جوکم
نویسنده: جیمز پترسون
قهرمان داستان من جوکم، جیمی گریم، نوجوانی شوخ‌طبع و بااستعداد است که از ویلچر استفاده می‌کند. او آرزو دارد به یک کمدین حرفه‌ای تبدیل شود. جیمی حتی در شرایط سخت هم می‌تواند اطرافیانش را بخنداند و با شوخ‌طبعی، نگاه متفاوتی به اتفاقات زندگی داشته باشد.
جیمی به‌تازگی به محله‌ای جدید نقل مکان کرده و مجبور است همراه عمه و پسرعمه‌اش استیو زندگی کند. اما استیو نه‌تنها رفتار دوستانه‌ای با او ندارد، بلکه مدام جیمی را اذیت می‌کند. وقتی جیمی با مسابقه‌ای با عنوان «بامزه‌ترین بچه سیاره» آشنا می‌شود، تصمیم می‌گیرد شانس خود را امتحان کند. استیو معتقد است اگر جیمی برنده شود، فقط به دلیل شرایط جسمی‌اش مورد توجه داوران قرار گرفته است. اما جیمی می‌خواهد ثابت کند که توانایی او در خنداندن دیگران واقعی است. و البته برای رسیدن به آرزویش نیازی به ترحم کسی ندارد.
من جوکم داستانی سرگرم‌کننده و در عین حال تأثیرگذار درباره اعتمادبه‌نفس، غلبه بر پیش‌داوری‌ها، دنبال کردن رویاها و پذیرفتن تفاوت‌ها است. شوخی‌ها و اتفاقات طنزآمیز داستان، آن را برای نوجوانان جذاب می‌کند. همچنین در کنار آن، فرصت خوبی برای گفت‌وگو درباره نگاه جامعه به افراد دارای معلولیت و اهمیت قضاوت نکردن دیگران بر اساس ظاهر یا شرایط جسمی فراهم می‌آورد.
و در پایان
۹ سالگی می‌تواند نقطه عطفی در شکل‌گیری عادت کتابخوانی کودک باشد. به‌ویژه اگر کتابی پیدا شود که واقعاً با علایق و دنیای ذهنی او ارتباط برقرار کند. قرار نیست همه کودکان یک نوع داستان را دوست داشته باشند. ممکن است یک کودک عاشق ماجراهای فانتزی باشد. دیگری از داستان‌های طنز لذت ببرد و کودکی دیگر به سراغ کتاب‌های علمی، تاریخی یا معمایی برود.
پس هنگام انتخاب کتاب، به جای اینکه فقط به گروه سنی روی جلد توجه کنید، علاقه کودک را جدی بگیرید. اجازه دهید که خودش نیز در انتخاب کتاب نقش داشته باشد. اگر کتابی توانست کودک را آن‌قدر درگیر کند که دلش بخواهد بداند «بعدش چه می‌شود؟»، احتمالاً یک انتخاب خوب است. گاهی همین کنجکاوی ساده آغاز دوستی‌ای طولانی میان کودک و کتاب است.
کودکتان امروز دوست دارد چه چیزی کشف کند؟ یک داستان؟ تاریخ ایران؟ یک معمای هیجان‌انگیز؟ یا یک بازی فکری تازه؟
در نعنا برای هر کنجکاوی، هدیه‌ای برای کشف کردن هست. برای مشاهده و خرید کتاب کودک و خرید رمان نوجوان کلیک کنید.
